Kategorie

Przejdź do sklepu

Beta-alanina: ile brać, kiedy i skąd mrowienie?

Beta-alanina i wysiłek 1–4 minuty: biegacz na finiszu na bieżni halowej; obok kapsułki Promaker Beta-Alanine 90 kaps. i proszek 250 g

Beta-alanina to aminokwas, z którego mięśnie budują karnozynę, a w badaniach stosowano 4–6 g dziennie w porcjach do 2 g przez co najmniej 2–4 tygodnie [1]. Efekt opisywano głównie w wysiłkach trwających 1–4 minuty, a mrowienie skóry po porcji powyżej 800 mg w formie bez przedłużonego uwalniania jest typowe i zwykle mija w ciągu 60–90 minut [1]. Porcja z etykiety Promaker to 2 g dziennie, czyli mniej niż w badaniach, więc oba protokoły opisujemy osobno: produkt stosuj zgodnie z etykietą i nie przekraczaj porcji dziennej. Beta-alanina nie ma zatwierdzonego oświadczenia zdrowotnego w UE [2], dlatego opisujemy, co zmierzono w badaniach, a nie obiecujemy efektu.

Poniżej znajdziesz kapsułki z kategorii beta-alanina w sklepie Promaker, a dalej tabelę, który produkt pasuje do jakiego sposobu stosowania, protokół z badań, pory przyjmowania i wyjaśnienie, skąd bierze się mrowienie.

Który produkt Promaker wybrać: kapsułki czy proszek?

Jesteśmy producentem suplementów, więc liczby poniżej pochodzą z bieżących kart produktów w sklepie (odczyt i ceny z 3.10.2026). Oba produkty mają tę samą porcję dzienną z etykiety, 2000 mg beta-alaniny, a różnią się formą, ceną porcji i wygodą dzielenia [3][4].

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Beta-alanina Promaker: porcja dzienna, cena i dla kogo który produkt (karty i ceny z 3.10.2026)
Produkt Porcja dzienna z etykiety Porcji dziennych w opakowaniu Cena i cena porcji dziennej Dla kogo
Beta-Alanine, 90 kapsułek 1 kapsułka 2 razy dziennie, razem 2000 mg beta-alaniny [3] 45 [3] 24,99 zł, ok. 0,56 zł za porcję dzienną Dla osoby, która chce mieć porcję odmierzoną: kapsułki łatwo zabrać do pracy, na trening albo w podróż
Beta-Alanine, proszek 250 g 1 g proszku (1/4 miarki) 2 razy dziennie, razem 2 g [4] 125 [4] 39,99 zł, ok. 0,32 zł za porcję dzienną Dla osoby, która stosuje beta-alaninę długo, woli niższą cenę porcji i rozpuszcza proszek w napoju

Kapsułka zawiera 1000 mg beta-alaniny, a skład to beta-alanina oraz osłonka kapsułki z żelatyny, wody i środków przeciwzbrylających [3]. Proszek ma w składzie beta-alaninę (karta podaje 99%) i fosforany wapnia jako środek przeciwzbrylający, a każdą porcję 1 g karta każe wymieszać z 200 ml wody lub napoju [4]. Karta proszku podaje jednocześnie 1000 mg beta-alaniny w porcji 1 g i czystość 99%, więc do czasu doprecyzowania tej liczby za porcję dzienną przyjmujemy 2 g proszku, tak jak na etykiecie. Karty wskazują możliwą obecność mleka, jaj, glutenu, soi, skorupiaków, dwutlenku siarki i orzechów w obu produktach [3][4].

Gotowa przedtreningówka Gold Pump nie zawiera beta-alaniny [5]. Jeśli chcesz składnik w jednym produkcie, wybierz jeden z dwóch powyższych, a mieszanki przed treningiem porównujemy we wpisie o przedtreningówce.

Co robi beta-alanina i dlaczego trzeba ją brać przez tygodnie?

Beta-alanina jest aminokwasem niebiałkowym, który w mięśniu łączy się z histydyną i tworzy karnozynę [6]. Karnozyna działa jako wewnątrzkomórkowy bufor pH, czyli pomaga mięśniowi znosić zakwaszenie podczas intensywnego wysiłku [1]. To odróżnia beta-alaninę od aminokwasów rozgałęzionych (BCAA) i egzogennych (EAA), które są składnikami białek, a ich różnice opisujemy we wpisie EAA czy BCAA.

Poziom karnozyny rośnie powoli, dlatego jedna porcja przed treningiem nie zastępuje ładowania. Według stanowiska Międzynarodowego Towarzystwa Żywienia Sportowego (ISSN) po co najmniej 2 tygodniach dziennego przyjmowania stężenie karnozyny w mięśniach rośnie o 20–30%, a po 4 tygodniach o 40–60% [1]. W badaniu Harrisa i współpracowników z 2006 roku ochotnicy przyjmowali 3,2 albo 6,4 g beta-alaniny dziennie w wielu porcjach po 400 lub 800 mg przez 4 tygodnie, a szacowany wzrost karnozyny w mięśniu obszernym bocznym uda wyniósł 42,1% i 64,2% [7]. Po odstawieniu karnozyna wraca do wartości wyjściowych przez 6–15 tygodni [1], więc efekt nie znika po kilku dniach przerwy.

Ile beta-alaniny brać: protokół z badań a porcja z etykiety

W badaniach i stanowisku ISSN dzienna ilość beta-alaniny jest 2–3 razy większa niż porcja dzienna z etykiet Promaker. Dlatego te dwie wartości trzeba rozdzielić, a nie podawać jako jedną dawkę.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Dawki beta-alaniny: źródła naukowe i etykiety Promaker (odczyt kart 3.10.2026)
Źródło Ilość dziennie Jednorazowo Czas Co opisano
Stanowisko ISSN, Trexler i wsp. 2015 4–6 g do 2 g; 1,6 g jako przykład dawki dzielonej co najmniej 2–4 tygodnie Karnozyna +20–30% po 2 tygodniach i +40–60% po 4 tygodniach; poprawa wyników najwyraźniejsza w wysiłkach 1–4 min [1]
Harris i wsp. 2006 3,2 g i 6,4 g 400 lub 800 mg 4 tygodnie Karnozyna w mięśniu uda szacowana na +42,1% i +64,2% [7]
Varanoske i wsp. 2019 6 g brak w abstrakcie 28 dni Karnozyna +50,1% po formie o przedłużonym uwalnianiu i +37,9% po zwykłej; istotna różnica względem placebo tylko dla pierwszej [8]
Etykieta Beta-Alanine 90 kaps. 2 g (2000 mg) 1 kapsułka, 1000 mg karta dopuszcza stosowanie ciągłe lub w cyklach Porcja z etykiety, nie protokół z badań [3]
Etykieta Beta-Alanine 250 g 2 g 1 g proszku karta dopuszcza stosowanie ciągłe lub w cyklach Porcja z etykiety, nie protokół z badań [4]

Z tej różnicy wynikają trzy zdania, które chcemy powiedzieć wprost. Po pierwsze, wyniki z tabeli dotyczą ilości z badań, a nie naszych produktów, i nie przypisujemy ich porcji 2 g. Po drugie, w źródłach, na które się powołujemy, nie znaleźliśmy badania, które mierzyłoby karnozynę lub wynik wysiłku przy 2 g dziennie, więc nie wiemy, jak szybko ta porcja podnosi karnozynę. Po trzecie, produkt stosuj zgodnie z etykietą i nie przekraczaj porcji dziennej; jeśli rozważasz protokół 4–6 g, najpierw omów go z lekarzem lub dietetykiem sportowym, bo etykiety Promaker go nie przewidują.

Dla skali: w metaanalizie Hobsona i współpracowników mediana łącznej ilości beta-alaniny wyniosła 179 g [9]. To rachunek, a nie wynik badania i nie obietnica: przy 2 g dziennie taka ilość zbierałaby się około 90 dni, a przy 6 g dziennie około 30 dni. Porcja 2 g nie jest niczym wyjątkowym na rynku: w analizie etykiet 100 najlepiej sprzedających się przedtreningówek beta-alanina była w 87% produktów, średnio w ilości 2,0 g w porcji [10].

Kiedy brać beta-alaninę: przed treningiem, rano czy wieczorem?

Najważniejsza jest regularność, a nie godzina: przyjmuj beta-alaninę codziennie, także w dni bez treningu, w dwóch porcjach w odstępie kilku godzin. Stanowisko ISSN opisuje ładowanie dzienne w podzielonych porcjach, a pojedyncze duże dawki wiąże z silniejszym mrowieniem i większymi stratami z moczem, co utrudnia ładowanie mięśnia [1]. Karty produktów dodają, że pora dnia ma drugorzędne znaczenie, bo składnik działa przez gromadzenie karnozyny [3][4].

Przykładowy dzień z etykiety: pierwsza porcja (1 kapsułka albo 1 g proszku rozpuszczonego w 200 ml wody) rano, druga po południu lub wieczorem [3][4]. Jeśli trenujesz rano, możesz wybrać porcję przed treningiem, ale w źródłach nie znaleźliśmy porównania godzin przyjmowania, które pokazywałoby dodatkową korzyść. Pominiętej porcji nie nadrabiaj podwójną, bo nie wolno przekraczać porcji dziennej. ISSN wspomina także, że przyjmowanie beta-alaniny z posiłkiem podczas ładowania dodatkowo zwiększało karnozynę [1], więc jeśli wolisz brać suplementy do jedzenia, nie jest to błąd. Podobne pytanie o godzinę dla innego suplementu rozważamy we wpisie o tym, kiedy brać kreatynę.

Skąd bierze się mrowienie po beta-alaninie i jak je ograniczyć?

Mrowienie, czyli parestezja, to najczęściej opisywany efekt uboczny beta-alaniny. Występuje zwykle po porcji powyżej 800 mg w formie bez przedłużonego uwalniania, jest zależne od dawki i dotyczy głównie twarzy, szyi i grzbietów dłoni, choć nie każdy je odczuwa [1]. W tekście ISSN jako hipotezę podano aktywację receptorów MrgD w neuronach czuciowych skóry; według tego stanowiska nie ma dowodów, że mrowienie jest szkodliwe [1]. Zwykle znika po 60–90 minutach od przyjęcia [1].

Mierzono to dokładniej. W badaniu Décombaza i współpracowników 11 zdrowych dorosłych przyjęło na czczo 1,6 g beta-alaniny w roztworze, 1,6 g w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu albo placebo. Po roztworze stężenie we krwi sięgnęło 248 µmol/l po 0,5 godziny, po tabletkach 82 µmol/l po 1 godzinie. Po roztworze mrowienie pojawiało się szybko, a jego maksimum przypadało na około 15 minutę po przyjęciu; maksymalna intensywność była oceniana jako niska, a po tabletkach jako bardzo niska i nieodróżnialna od placebo [11]. W badaniu Varanoske i współpracowników na 39 osobach przy 6 g dziennie przez 28 dni parestezja była istotnie częstsza po zwykłej formie niż po formie o przedłużonym uwalnianiu, a ta druga nie różniła się od placebo [8].

Co z tego wynika dla kapsułek i proszku Promaker

Porcja jednorazowa to 1 kapsułka zawierająca 1000 mg beta-alaniny albo 1 g proszku [3][4]. ISSN opisuje częste mrowienie po porcji powyżej 800 mg beta-alaniny w formie bez przedłużonego uwalniania [1], więc możesz je poczuć. Karty zalecają dwie porcje dziennie właśnie po to, by je ograniczyć [3][4]. Opis kapsułek mówi o stopniowym uwalnianiu, ale nie nazywa ich formą o przedłużonym uwalnianiu i nie podaje badania profilu uwalniania, dlatego nie opieramy na tym oczekiwań i traktujemy je jak zwykłą formę [3]. Jeśli mrowienie bardzo przeszkadza, rozłóż porcje w ciągu dnia zgodnie z etykietą, a gdy nie mija, przerwij stosowanie i skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Uwaga

Nie zakładaj, że to zwykłe mrowienie. Przy duszności, obrzęku języka lub gardła, rozległej pokrzywce albo omdleniu po przyjęciu suplementu natychmiast wezwij pomoc pod numerem 112.

Komu beta-alanina może się przydać: liczy się rodzaj wysiłku

Najbliżej warunków badań są wysiłki trwające 1–4 minuty, w których zmęczenie wiąże się z zakwaszeniem mięśnia [1]. W metaanalizie Hobsona i współpracowników (15 publikacji, 360 uczestników) wysiłki trwające 60–240 sekund poprawiły się istotnie po beta-alaninie (p = 0,001), wysiłki dłuższe niż 240 sekund także (p = 0,046), a wysiłki krótsze niż 60 sekund nie (p = 0,312) [9]. Poprawę wykazano w pomiarach zdolności wysiłkowej (exercise capacity), a w pomiarach wykonania zadania (exercise performance) nie (p = 0,204) [9]. Mediana poprawy dla całego zestawu pomiarów wyniosła 2,85% (zakres od −0,37 do 10,49%) przy medianie łącznej ilości 179 g [9]. Wyniki obejmowały różne testy i protokoły suplementacji i nie określają oczekiwanego efektu porcji produktów Promaker.

Na telefonie przesuń tabelę w bok, aby zobaczyć wszystkie kolumny.

Rodzaj wysiłku i dane o beta-alaninie
Czas trwania wysiłku Przykłady Co mówią źródła
poniżej 60 sekund sprint 100–200 m, pojedyncza ciężka seria, rzut Brak istotnej poprawy w metaanalizie (p = 0,312) [9]
1–4 minuty bieg na 400–800 m, pływanie 100–200 m, wiosłowanie 500–1000 m, runda 3 min w sportach walki, interwały rowerowe, krótkie zestawy w CrossFit Najwyraźniejsza poprawa w stanowisku ISSN i istotna w metaanalizie (p = 0,001) [1][9]
powyżej 4 minut do około 25 minut dłuższe interwały, wiosłowanie 2000 m, bieg na 1500–5000 m Istotna poprawa w metaanalizie (p = 0,046) [9]
powyżej 25 minut oraz siła maksymalna bieg długi, kolarstwo, trójbój siłowy ISSN: potrzeba więcej badań [1]

Przykłady w tabeli są naszym przypisaniem czasu trwania do dyscypliny, a nie wynikami badań na konkretnych sportowcach. Jeśli dopiero zaczynasz trenować siłowo, zacznij od podstaw z naszego wpisu Suplementy na start na siłowni, bo beta-alanina nie jest pierwszym wyborem przy pojedynczych ciężkich seriach.

Z czym łączyć beta-alaninę, a z czym jej nie mylić

Rozporządzenie 432/2012 zawiera oświadczenie dla kreatyny, według którego zwiększa ona wydolność fizyczną przy kolejnych seriach krótkotrwałych, intensywnych ćwiczeń, a warunkiem jest 3 g kreatyny dziennie. Dla beta-alaniny takiego oświadczenia w tym wykazie nie ma [2]. Obie substancje można łączyć, jeśli wysiłek jest zbliżony do opisanego w tabeli: ISSN zaznacza, że łączenie beta-alaniny z innymi suplementami może mieć sens przy ilościach 4–6 g dziennie i co najmniej 4 tygodniach [1], a naszej porcji 2 g ta uwaga nie dotyczy. Działanie kreatyny opisujemy w przewodniku o kreatynie, ilości w tekście o dawkowaniu kreatyny, a łączenie z odżywką w tekście kreatyna i białko.

Przy przedtreningówkach pamiętaj, że beta-alanina jest składnikiem codziennym, a nie jednorazowym przed treningiem [1]. Jeśli składasz własny zestaw, kofeinę w miligramach znajdziesz na karcie Caffeine 200 mg, a cytrulinę na karcie Gold Citrulline; wszystkie produkty przed treningiem zebraliśmy w kategorii suplementy przed treningiem.

Bezpieczeństwo: kto powinien zachować ostrożność

ISSN ocenia, że beta-alanina wydaje się bezpieczna u zdrowych osób w zalecanych dawkach, ale nie ma danych o bezpieczeństwie stosowania dłuższego niż rok [1]. ISSN omawia też konkurencję beta-alaniny i tauryny o ten sam transporter do mięśnia oraz spadek tauryny w modelach zwierzęcych, zaznaczając jednak, że danych o takim spadku u ludzi nie ma [1]. Według kart produktów nie stosuj beta-alaniny w ciąży ani podczas karmienia piersią; proszek jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych (karta wyklucza osoby poniżej 18 roku życia), a karta kapsułek wyklucza dzieci [3][4]. Karta kapsułek wymienia zwłaszcza leki kardiologiczne i neurologiczne, a karta proszku leki i choroby przewlekłe: w obu przypadkach skonsultuj stosowanie z lekarzem [3][4].

Najczęściej zadawane pytania

Co daje beta-alanina?

Nie ma zatwierdzonego w UE oświadczenia zdrowotnego dla beta-alaniny [2], więc opisujemy wyniki badań. W metaanalizie Saundersa i współpracowników z 40 badań (1461 zdrowych uczestników, ciągłe stosowanie, grupa z placebo) łączny efekt był mały: 0,18 (przedział ufności 0,08–0,28), a czas trwania wysiłku istotnie go różnicował [12]. Nie wykryto istotnego statystycznie moderowania efektu przez poziom wytrenowania (p = 0,559) ani łączną ilość beta-alaniny (p = 0,438) [12]; ta analiza nie rozstrzyga, czy 2 g dziennie działa tak samo jak 4–6 g.

Po jakim czasie widać efekty beta-alaniny?

ISSN opisuje wzrost stężenia karnozyny przy 4–6 g dziennie przez co najmniej 2–4 tygodnie [1]. To nie określa czasu zauważalnych efektów przy porcji 2 g z etykiety Promaker, a wzrost karnozyny nie jest równoznaczny z poprawą wyniku. Po pierwszej porcji nie spodziewaj się odczuwalnego działania, bo składnik jest ładowany stopniowo.

Czy mrowienie świadczy o tym, że beta-alanina działa?

Nie ma takiego dowodu. W badaniu Varanoske i współpracowników forma o przedłużonym uwalnianiu, po której mrowienie nie różniło się od placebo, istotnie podniosła karnozynę w mięśniu (p = 0,010), więc brak mrowienia nie oznaczał braku zmiany w mięśniu [8]. ISSN opisuje mrowienie jako zależne od dawki [1].

Co zrobić, gdy pominę porcję?

Weź kolejną porcję o zwykłej porze i nie nadrabiaj podwójną, bo nie wolno przekraczać porcji dziennej. ISSN opisuje powrót karnozyny do wartości wyjściowych po 6–15 tygodniach od odstawienia [1], a pominięcie jednej porcji nie jest odstawieniem.

Czy beta-alanina zwiększa siłę i masę mięśniową?

Tego nie potwierdzono. W stanowisku ISSN wskazano, że potrzeba więcej badań nad wpływem na siłę [1], a wysiłki krótsze niż 60 sekund nie poprawiły się istotnie w metaanalizie [9].

Czy beta-alaninę mogą stosować osoby poniżej 18 lat?

Karta proszku Promaker przeznacza go wyłącznie dla dorosłych i wyklucza osoby poniżej 18 roku życia, a karta kapsułek wyklucza dzieci [4][3]. Do czasu wyjaśnienia granicy wieku dla kapsułek traktuj oba produkty jako przeznaczone dla dorosłych i nie stosuj ich bez konsultacji z lekarzem.

Podsumowanie

  • W badaniach stosowano 4–6 g beta-alaniny dziennie w porcjach do 2 g, a porcja dzienna z etykiet Promaker to 2 g, więc tych wartości nie wolno mieszać [1][3][4].
  • Efekt opisywano w wysiłkach 1–4 minuty, a zależał od czasu trwania i rodzaju testu; poniżej 60 sekund nie wykazano korzyści [1][9].
  • Mrowienie jest częste po porcji powyżej 800 mg w formie bez przedłużonego uwalniania i mija zwykle w ciągu 60–90 minut; dzielenie porcji i forma o przedłużonym uwalnianiu je ograniczają [1][11].
  • Kapsułki to ok. 0,56 zł, a proszek ok. 0,32 zł za porcję dzienną (ceny z 3.10.2026) [3][4].
  • Nie stosuj w ciąży ani podczas karmienia piersią; proszek jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych, a karta kapsułek wyklucza dzieci; przy lekach lub chorobach przewlekłych skonsultuj się z lekarzem przed zastosowaniem [3][4].

Źródła

  1. Trexler E.T., Smith-Ryan A.E., Stout J.R. i wsp., International society of sports nutrition position stand: Beta-Alanine, Journal of the International Society of Sports Nutrition, 2015; 12: 30 (stanowisko ISSN, przegląd literatury; 4–6 g dziennie w porcjach do 2 g, co najmniej 2–4 tygodnie; karnozyna w mięśniach +20–30% po 2 tygodniach i +40–60% po 4 tygodniach; poprawa wyników najwyraźniejsza w wysiłkach 1–4 min; parestezja zwykle po porcji powyżej 800 mg w formie bez przedłużonego uwalniania, zależna od dawki, twarz, szyja i grzbiety dłoni, mija po 60–90 min, brak dowodów szkodliwości; dawki dzielone lub forma o przedłużonym uwalnianiu ją zmniejszają; powrót karnozyny do wartości wyjściowych po 6–15 tygodniach; brak danych o bezpieczeństwie powyżej roku; możliwa konkurencja o transporter tauryny, spadek tauryny w modelach zwierzęcych, brak danych o takim spadku u ludzi; potrzeba badań nad siłą i wysiłkami dłuższymi niż 25 min). DOI: 10.1186/s12970-015-0090-y, pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 z dnia 16 maja 2012 r. ustanawiające wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności, innych niż oświadczenia odnoszące się do zmniejszenia ryzyka choroby oraz rozwoju i zdrowia dzieci (wykaz zawiera oświadczenie dla kreatyny: zwiększenie wydolności fizycznej przy kolejnych seriach krótkotrwałych, intensywnych ćwiczeń, przy spożyciu 3 g kreatyny dziennie; nie zawiera oświadczeń dla beta-alaniny). eur-lex.europa.eu
  3. Karta produktu Promaker Beta-Alanine 90 kaps. (ID 8: skład, porcja, sposób użycia, środki ostrożności), sklep promaker.eu, odczyt API i strony 3.10.2026 (cena 24,99 zł, dostępny): promaker.eu
  4. Karta produktu Promaker Beta-Alanine 250 g (ID 7: skład, porcja, sposób użycia, środki ostrożności), sklep promaker.eu, odczyt API i strony 3.10.2026 (cena 39,99 zł, dostępny): promaker.eu
  5. Karta produktu Promaker Gold Pump 250 g (ID 21: skład bez beta-alaniny), sklep promaker.eu, odczyt API 3.10.2026: promaker.eu
  6. Church D.D., Hoffman J.R., Varanoske A.N. i wsp., Comparison of Two β-Alanine Dosing Protocols on Muscle Carnosine Elevations, Journal of the American College of Nutrition, 2017; 36(8): 608–616 (30 zdrowych osób, 6 g lub 12 g formy o przedłużonym uwalnianiu, 4 lub 2 tygodnie; wzrost karnozyny w mięśniu w obu grupach względem placebo; z wprowadzenia pracy: beta-alanina jest aminokwasem niebiałkowym, który łączy się z histydyną w karnozynę). DOI: 10.1080/07315724.2017.1335250
  7. Harris R.C., Tallon M.J., Dunnett M. i wsp., The absorption of orally supplied beta-alanine and its effect on muscle carnosine synthesis in human vastus lateralis, Amino Acids, 2006; 30(3): 279–289 (ochotnicy; 3,2 i 6,4 g beta-alaniny dziennie w wielu porcjach po 400 lub 800 mg przez 4 tygodnie; szacowany wzrost karnozyny w mięśniu obszernym bocznym uda +42,1% i +64,2%; stężenie we krwi wracało do wartości wyjściowej po 2 godzinach od jednorazowej porcji). DOI: 10.1007/s00726-006-0299-9
  8. Varanoske A.N., Hoffman J.R., Church D.D. i wsp., Comparison of sustained-release and rapid-release β-alanine formulations on changes in skeletal muscle carnosine and histidine content and isometric performance following a muscle-damaging protocol, Amino Acids, 2019; 51(1): 49–60 (39 aktywnych rekreacyjnie kobiet i mężczyzn; 6 g dziennie przez 28 dni w formie o przedłużonym lub szybkim uwalnianiu albo placebo; karnozyna +50,1% i +37,9%, różnica względem placebo istotna tylko dla formy o przedłużonym uwalnianiu, p = 0,010 i p = 0,077; parestezja istotnie częstsza po formie szybkiej, a po przedłużonej nieróżna od placebo). DOI: 10.1007/s00726-018-2609-4
  9. Hobson R.M., Saunders B., Ball G., Harris R.C., Sale C., Effects of β-alanine supplementation on exercise performance: a meta-analysis, Amino Acids, 2012; 43(1): 25–37 (metaanaliza 15 publikacji, 360 uczestników; mediana poprawy wyniku 2,85%, zakres od −0,37 do 10,49%, przy medianie łącznej ilości 179 g; wysiłki 60–240 s p = 0,001, powyżej 240 s p = 0,046, poniżej 60 s p = 0,312; poprawa w pomiarach zdolności wysiłkowej, p = 0,013, bez istotnej poprawy w pomiarach wykonania zadania, p = 0,204; mediana dotyczy całego zestawu pomiarów). DOI: 10.1007/s00726-011-1200-z
  10. Jagim A.R., Harty P.S., Camic C.L., Common Ingredient Profiles of Multi-Ingredient Pre-Workout Supplements, Nutrients, 2019; 11(2): 254 (etykiety 100 najlepiej sprzedających się przedtreningówek; beta-alanina w 87% produktów, średnio 2,0 g w porcji). DOI: 10.3390/nu11020254, pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Décombaz J., Beaumont M., Vuichoud J., Bouisset F., Stellingwerff T., Effect of slow-release β-alanine tablets on absorption kinetics and paresthesia, Amino Acids, 2012; 43(1): 67–76 (11 zdrowych dorosłych, badanie randomizowane jednoślepe; na czczo 1,6 g w roztworze, 1,6 g w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu albo placebo; szczyt stężenia we krwi 248 vs 82 µmol/l po 0,5 vs 1,0 godz.; maksimum mrowienia po roztworze ok. 15 min (Tmax), maksymalna intensywność niska vs bardzo niska, tabletki nieodróżnialne od placebo; z erratą z 2013 r.). DOI: 10.1007/s00726-011-1169-7
  12. Saunders B., Elliott-Sale K., Artioli G.G. i wsp., β-alanine supplementation to improve exercise capacity and performance: a systematic review and meta-analysis, British Journal of Sports Medicine, 2017; 51(8): 658–669 (przegląd systematyczny i metaanaliza: 40 badań z podwójnie ślepą próbą i placebo, 1461 zdrowych uczestników, ciągłe stosowanie, badania krzyżowe wyłączone; łączny efekt 0,18, przedział ufności 0,08–0,28; czas wysiłku istotnie różnicował efekt, p = 0,004; nieistotne statystycznie moderowanie efektu przez wytrenowanie, p = 0,559, i łączną ilość, p = 0,438). DOI: 10.1136/bjsports-2016-096396

Grafika główna tego artykułu została przygotowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI). Zdjęcia produktów pochodzą ze sklepu promaker.eu.